รำฤกถิ่นคลองบางกอกน้อย

คำกล่าวขานของชาวตะวันตกถึงเมืองบางกอกแต่โบราณว่าเปรียบเสมือน “เวนิสตะวันออก” ที่สงบร่มเย็น มีเอกลักษณ์ของการดำรงชีวิตและมีความผูกพันกับสายน้ำของชาวริมคลองนั้น ในอดีตเคยงดงามอย่างไร วันนี้เสน่ห์แห่งสายน้ำนี้ยังคงอยู่เช่นเดิม

“คลองบางกอกน้อย” สายน้ำที่มีบันทึกเรื่องราวสำคัญทางประวัติศาสตร์ ว่าเป็นเส้นทางแม่น้ำเจ้าพระยาเดิม ที่ไหลคดโค้งเป็นรูปเกือกม้าไปตามชุมชนเก่าแก่ของเมืองธนบุรี อันเป็นชุมชนที่มีมาตั้งแต่สมัยอยุธยา จากครั้งที่สมเด็จพระชัยราชา โปรดฯ ให้ขุดคลองลัดเชื่อมจากปากคลองบางกอกน้อยไปออกคลองบางกอกใหญ่ เพื่อความสะดวกต่อการคมนาคม ไม่ต้องเสียเวลาพายเรือทั้งวันอ้อมไปตามแม่น้ำ

ตลอดเส้นทางสองฝั่งคลองยังคงเห็นภาพชีวิตของชาวน้ำชาวสวนอยู่ แหล่งวัฒนธรรมทางประวัติศาสตร์ โบราณสถานยังคงมีปรากฏ เริ่มจากปากคลองบริเวณสถานีรถไฟธนบุรี ถ้านั่งเรือล่องไปทางฝั่งขวาจะพบพิพิธภัณฑ์เรือราชพิธี เป็นโรงเก็บเรือที่ใช้ในพิธีกระบวนพยุหตราทางชลมารคที่สามารถจอดแวะชมได้

หากนั่งเรือต่อไปอีกไม่ไกลนักจะผ่านวัดวาอารามสำคัญๆ เช่น วัดศรีสุดาราม (วัดชีปะขาว) เป็นที่ประดิษฐานรูปหล่อสมเด็จพระพุฒาจารย์โต(พรหมรังษี) ที่ใหญ่ที่สุดในประเทศ นอกจากนั้นยังมีวัดสุวรรณารามและวัดนายโรงซึ่งตั้งอยู่ริมน้ำเยื้องๆกัน ที่วัดทั้งสองแห่งนี้มีจิตรกรรมฝาผนังที่เก่าแก่และสวยงาม ก่อนเลี้ยวเข้าคลองชักพระก็ยังจะพบเห็นบ้านเก่าริมน้ำเป็นเรือนไม้ฉลุสวยงามอยู่ริมฝั่งให้ชม

ถึงแม้เรือสินค้าจะเปลี่ยนไปใช้แม่น้ำเจ้าพระยาสายใหม่แล้ว แต่ความเป็นชุมชนและความมีชีวิตชีวาของชาวบางกอกน้อยก็ยังคงมีอยู่ ภาพวิถีชีวิตของคนไทยในอดีตที่มีความผูกพันกับสายน้ำเคยเป็นอย่างไร ก็เป็นไปอย่างนั้น เป็นเอกลักษณ์แห่งวิถีไทยสืบไปชั่วลูกหลาน

Reminiscence of the Golden Land of Khlong Bangkok Noi

Dubbed by Westerners at the time as the “Venice of East,” Bangkok is still an enchanting city, with the local people’s way of life closely aligned with the life-giving waterways. The charm of living along the banks of serene klong (canal) is much the same as in the past.

Historical records point to Bangkok Noi Canal, in Bangkok Noi District being part of the majestic Chao Phraya River. This canal flows in a horseshoe shape through the old Bangkok Noi community in the Thonburi area.

The community was established in the Ayutthaya Period and King Chai Racha Dhiraj who ruled between 1534 and 1546, commanded the excavation of a shortcut waterway from Bangkok Noi Canal to Bangkok Yai Canalto facilitate transport and communications.

Along both banks of the Bangkok Noi Canal, visitors see orchid growers and places of cultural and historical significance. On a boat trip from the mouth of the canal near Thonburi railway station, it is possible to see the National Museum of Royal Barges on the right hand side. A place to stop and look at the barges used in the Royal Barge Procession – the most spectacular of waterfront events.

The boat trip takes in several major temples such as Wat Si Sudaram, which houses Thailand’s largest image of the Venerable Somdet Phra Phitthachan (To Phrommarangsi). Other interesting temples are Wat Suwannaram and Wat Nai Rong, famous for their old and magnificent murals. Before turning into the Chak Phra Canal you can see beautiful, traditional Thai houses with carved designs.

Although cargo boats have turned to use the new route of the Chao Phraya River, the lively Khlong Bangkok Noi community still endures. It reflects a bygone Thai lifestyle, inextricably related with waterways, and a Thai identity handed down from generation to generation.